KRÓTKA HISTORIA CRASS

Crass był angielskim zespołem anarcho-punkowym i kolektywem artystycznym założonym w 1977 roku w Epping w hrabstwie Essex. W skład zespołu wchodzili Steve Ignorant, Penny Rimbaud, Gee Vaucher, N.A. Palmer, Phil Free, Pete Wright, Eve Libertine, Joy De Vivre, Mick Duffield, John Loder i Steve Herman. Crass promował anarchizm nie tylko jako ideologię polityczną, ale także jako styl życia i ruch oporu. Odegrali znaczącą rolę w zapoczątkowaniu ruchu anarcho-punkowego i wspierali takie sprawy jak akcja bezpośrednia, prawa zwierząt, feminizm, antyfaszyzm i ochrona środowiska. Słynęli ze swojego podejścia DIY (zrób to sam), sprawując pełną kontrolę autorską nad swoimi wydawnictwami poprzez własną wytwórnię Crass Records.



Członkowie zespołu występowali w czarnych strojach w stylu militarnym, a ich tło sceniczne łączyło różne symbole władzy – takie jak krzyż, swastyka, Union Jack i uroboros. Crass często krytykował samą subkulturę punkową oraz kulturę młodzieżową. Ich pierwsza płyta, The Feeding of the 5000, ukazała się w 1978 roku, ale została ocenzurowana z powodu bluźnierczej treści jednego z utworów, co skłoniło ich do założenia własnej wytwórni. Późniejsze albumy, takie jak Stations of the Crass (1979), Penis Envy (1981) i Christ – The Album (1982), wywarły znaczący wpływ na scenę punkową i alternatywną.

Crass w swojej muzyce i sztuce często wykorzystywał kolaże dźwiękowe, poezję, improwizację i elementy awangardowe. Kilku członków zespołu czerpało inspirację z muzyki klasycznej, free jazzu i kompozytorów awangardowych, takich jak John Cage i Stockhausen. Zespół brał również udział w bezpośrednich akcjach politycznych, takich jak graffiti, ulotki, organizowanie squatów i wspieranie wydarzeń politycznych. Jednym z najsłynniejszych skandali Crass był „Thatchergate”: przygotowali sfałszowane nagranie rozmowy Margaret Thatcher i Ronalda Reagana, które zostało potraktowane poważnie zarówno przez rządy brytyjski, jak i amerykański.

Zespół rozpadł się w 1984 roku, częściowo z powodu wewnętrznych nieporozumień i problemów prawnych. Po rozwiązaniu niektórzy członkowie kontynuowali działalność artystyczną i polityczną w formacjach takich jak Crass Collective, Crass Agenda i Last Amendment. Oprawę wizualną Crass tworzyła głównie Gee Vaucher, która przygotowywała kolaże i obrazy na okładki płyt, które później pojawiały się również na wystawach. Dziedzictwo zespołu jest znaczące: wpłynął on na ruch anarchistyczny, ruch pokojowy oraz liczne późniejsze zespoły punkowe i alternatywne, takie jak Fugazi czy Neurosis.

Według filozofii Crass „nie ma innej władzy poza tobą samym” i tę samostanowienie oraz indywidualizm głosili w każdym swoim działaniu. Ich płyty i wydawnictwa do dziś cieszą się statusem kultowym, a Crass pozostaje kluczową nazwą w historii punka.